Odpowiedzialność rodziców za szkody wyrządzone przez dziecko.

Konstrukcja odpowiedzialności przewidzianej w art. 427 KC opiera się na zespole przesłanek, na który składają się: wyrządzenie szkody przez bezprawne zachowanie nadzorowanego, któremu winy przypisać nie można, istnienie związku przyczynowego pomiędzy zachowaniem bezpośredniego sprawcy a szkodą, istnienie po stronie zobowiązanego powinności nadzoru, wina w nadzorze oraz związek przyczynowy pomiędzy nienależytym wykonywaniem nadzoru a szkodą. W przepisie nie ma wprost mowy o winie w nadzorze, lecz pozostaje poza sporem, że odpowiedzialność nadzorującego nie została objęta zaostrzonym reżimem, w szczególności odpowiedzialności na zasadzie ryzyka. Nie budzi wątpliwości, że wina należy do przesłanek odpowiedzialności osoby zobowiązanej do nadzoru, a do uwolnienia się od niej jest konieczne przeprowadzenie skutecznej ekskulpacji, wymagające wykazania przez tę osobę, że „zadośćuczyniła obowiązkowi nadzoru” (równoznacznego z wykazaniem zachowania należytej staranności). Udzielenie wzmożonej ochrony osobom poszkodowanym przez sprawców, którym winy poczytać nie można, z woli ustawodawcy przybrało formę zaostrzenia odpowiedzialności osób zobowiązanych do nadzoru przez przyznanie poszkodowanym istotnych ułatwień dowodowych. Wyrażają się one w ustanowieniu domniemania winy w nadzorze oraz domniemania związku przyczynowego pomiędzy nienależytym wykonywaniem nadzoru a zachowaniem sprawczym i szkodą.

Więcej “Odpowiedzialność rodziców za szkody wyrządzone przez dziecko.”

Kontakty wnuków z dziadkami.

Niejednokrotnie zdarzają się sytuacje utrudniania czy wręcz uniemożliwiania dziadkom przez rodziców dziecka kontaktu z wnukiem/wnukami. Najczęściej ma to miejsce na skutek rozstania rodziców i pojawiającej się wówczas chęci ograniczenia kontaktu dziecka z rodzicami byłego partnera czy współmałżonka. Czy wykluczeni w ten sposób dziadkowie posiadają wobec tego jakikolwiek instrument prawny umożliwiający im sprzeciwienie się woli rodzica i tym samym umożliwiający osobistą styczność z dzieckiem? Odpowiedź na to pytanie znajdą Państwo poniżej.

Więcej “Kontakty wnuków z dziadkami.”

Obowiązek alimentacyjny rodziców wobec dzieci.

Obowiązek alimentacyjny może występować między różnymi członkami rodziny w różnej postaci i różnym zakresie. Jakkolwiek w myśl uregulowania art 128 kro obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo, możliwe są też alimenty między współmałżonkami oraz byłymi współmałżonkami. Wśród szeregu możliwych roszczeń o charakterze alimentacyjnym szczególną doniosłością odznaczają się roszczenia o dostarczenie środków utrzymania, jakie przysługują dzieciom wobec rodziców. Roszczenia te zostały uregulowane w przepisach art 133 kro oraz art 135 kro – są to uregulowania o charakterze szczególnym, przewidujące szczególne, odrębne od mających zwykle zastosowania zasad dotyczących zakresu i postaci obowiązku alimentacyjnego.

Więcej “Obowiązek alimentacyjny rodziców wobec dzieci.”

Rozwód – z orzeczeniem lub bez orzeczenia o winie

Podczas spraw rozwodowych kluczową kwestią jest decyzja o tym, czy rozwód ma mieć miejsce z orzekaniem o winie czy bez orzekania o winie. Sąd w wyroku rozwodowym orzeka także, czy i który z małżonków ponosi winę rozkładu pożycia, co wynika z artykułu 57 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Aby zaniechać orzekania o winie, potrzebna jest zgoda obu małżonków. Wyrok rozwodowy może zatem nastąpić bez orzekania o winie, z orzeczeniem winy jednego z małżonków lub z orzeczeniem winy obu stron. Należy jednak pamiętać o tym, że w sprawach rozwodowych nie ma stopniowania winy. Oznacza to, że sąd orzeka winę wspólną małżonków, nawet jeżeli wina jednego ze współmałżonków jest znaczna, a drugiego niewielka.

Więcej “Rozwód – z orzeczeniem lub bez orzeczenia o winie”

SMS-y i e- maile jako dowód podczas postępowania rozwodowego.

Wraz z rozwojem techniki, a w szczególności Internetu relacje międzyludzkie w dużej mierze przeniosły się do świata wirtualnego. W ostatnim czasie stało się głośno o sprawie rozwodowej pewnej Włoszki, która przyłapała swojego męża na nawiązywaniu dwuznacznych relacji z innymi kobietami za pośrednictwem portalu randkowego i postanowiła od niego odejść. Sprawa trafiła aż na wokandę Sądu Najwyższego, który uznał, że zachowanie męża można uznać za zdradę. Dlatego też w niniejszym artykule omówimy zagadnienie dopuszczania SMS-ów i wiadomości mailowych jako dowód w sprawie rozwodowej.

Więcej “SMS-y i e- maile jako dowód podczas postępowania rozwodowego.”

Podział majątku wspólnego po rozwodzie, gdy mąż zarabia więcej niż żona.

Z art. 43 § 1 KRO wynika zasada równości udziałów małżonków w majątku wspólnym. Odstępstwo od tej reguły, wskazane w art. 43 § 2 KRO, ma charakter wyjątku, co nakłada na żądającego ustalenia nierównych udziałów obowiązek wykazania, że zaistniały przesłanki objęte tym uregulowaniem. Przyjęte zostało w orzecznictwie i w piśmiennictwie prawniczym, że przesłanki ustalenia nierównych udziałów obejmujące istnienie ważnych powodów i przyczynienie się małżonków do powstania majątku wspólnego w różnym stopniu, muszą wystąpić łącznie. Relacje pomiędzy nimi wskazują na wzajemne powiązanie, w ramach którego, każda z tych przyczyn samodzielnie nie wypełnia podstawy ustalenia nierównych udziałów (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 2 października 1997 r., II CKN 348/97, z dnia 6 kwietnia 2005 r., III CK 469/04, z dnia 24 kwietnia2013 r., IV CSK 553/12, OSNC-ZD 2014, nr 2, poz. 24, z dnia 8 lutego 2018 r., II CNP 11/17). Ocena spełnienia tych przesłanek powinna opierać się na analizie okoliczności danej sprawy i obejmować całokształt postępowania małżonków w czasie trwania wspólności, w zakresie wykonywania ciążących na nich obowiązków względem rodziny, którą założyli.

Ważnymi powodami w rozumieniu art. 43 § 2 KRO są względy natury etycznej, które wskazują, że w konkretnych okolicznościach równość udziałów pozostawałaby w sprzeczności z zasadami współżycia społecznego. Chodzi zatem o takie okoliczności, które oceniane z punktu widzenia tych zasad sprzeciwiają się korzystaniu przez jednego z małżonków z części majątku wspólnego, do którego powstania nie przyczynił się. Uwzględnieniu podlega zawinione niepodejmowanie właściwych działań (lekceważenie) obowiązków względem rodziny, a nie wina w rozkładzie pożycia, która nie została objęta hipotezą art. 43 § 2 KRO; zawinienie to nie może przesądzać o nierównym udziale. Ocena jest dokonywana także w płaszczyźnie majątkowej, przy czym różnica w wysokości osiąganych przez małżonków dochodów nie może być wyrazem ważkich powodów. Omawiany przepis nie obejmuje bliższych wskazań co do przesłanek i zasięgu oddziaływania zasad współżycia społecznego, a zatem przyjęcie ich za podstawę rozstrzygnięcia należy do decyzji sądu orzekającego.

Nieprzyczynianie się do powstania wspólnego majątku na miarę swoich możliwości i sił w sposób rażący i uporczywy prowadzi do ziszczenia się drugiej z przesłanek ustalenia nierównych udziałów (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 3 grudnia 1968 r., III CRN 100/68, OSNC 1969, nr 11, poz. 205, z dnia 26 listopada 1973 r., III CRN 227/73, OSNC 1974, nr 11, poz. 189, z dnia 24 kwietnia 2013 r., IV CSK 553/12). Postanowienie Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 11 stycznia 2019 r. V CSK 545/17

Niewykonywanie ustaleń dotyczących kontaktów z dzieckiem

Na podstawie przepisów obowiązującego prawa, Sąd może ingerować w stosunki pomiędzy rodzicami a dziećmi. Każdorazowa ingerencja powinna odbywać się z uwzględnieniem dobra dziecka, które stanowi w takich przypadkach najwyższą wartość i które powinno mieć nadrzędną rolę przy wydawaniu jakichkolwiek rozstrzygnięć przez Sąd. Uprawnienie Sądu do ingerencji w relacje rodzic – dziecko może wynikać zarówno z konieczności ochrony dobra dziecka przed działaniami, które mogą to dobro bezpośrednio naruszać jak np. nadużywanie władzy rodzicielskiej, zaniedbywanie obowiązków rodzicielskich czy też niemożność wykonywania władzy rodzicielskiej. Mogą to też być okoliczności, które powodują, że dziecko pozbawione jest swoich praw jak na przykład prawo do kontaktu z obojgiem rodziców.

Read More

Magdalena Murawska-Gutowska Prawo rodzinne

Ograniczenie władzy rodzicielskiej

Władza rodzicielska obejmuje w szczególności obowiązek i prawo rodziców do wykonywania pieczy nad osobą i majątkiem dziecka oraz do wychowania dziecka, z poszanowaniem jego godności i praw (art. 95 § 1 k.r.o.). Rodzice wychowują dziecko pozostające pod ich władzą rodzicielską i kierują nim. Obowiązani są troszczyć się o fizyczny i duchowy rozwój dziecka i przygotować je należycie do pracy dla dobra społeczeństwa odpowiednio do jego uzdolnień (art. 96 § 1 k.r.o.). Zgodnie zaś z dyspozycją art. 107 § 2 k.r.o., Sąd może powierzyć wykonywanie władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców, ograniczając władzę rodzicielską drugiego do określonych obowiązków i uprawnień w stosunku do osoby dziecka, jeżeli dobro dziecka za tym przemawia.

Read More

Rozporządzenie majątkiem na wypadek śmierci – testament własnoręczny oraz testament ustny

Mówi się, że w życiu tylko dwie rzeczy są pewne – śmierć oraz podatki. Każdy z nas musi się przygotować na własną śmierć oraz związaną z tym konieczność rozporządzenie posiadanym majątkiem. Spadkodawca może sporządzić testament własnoręcznie tzw. testament holograficzny lub testament w formie aktu notarialnego.

Więcej “Rozporządzenie majątkiem na wypadek śmierci – testament własnoręczny oraz testament ustny”

Konkubinat – Podstawowe informacje

Konkubinat stanowi związek dwóch osób, który jednak nie został usankcjonowany w sposób prawny – jest to zatem związek dwóch osób pozostających w pożyciu (żyjących ze sobą) bez ślubu kościelnego oraz cywilnego. Sąd Najwyższy wskazał, iż konkubinat to faktyczne wspólne pożycie dwójki osób, analogiczne do pożycia małżeńskiego, jednak pozbawione legalnego węzła. Konkubenci związani są więc ze sobą trzema rodzajami więzi: uczuciową, fizyczną oraz gospodarczą.

Więcej “Konkubinat – Podstawowe informacje”

Zadzwoń